Cây bầu đất hay còn gọi là rau lúi, kim thất, thiện hắc địa hồng, đái dầm. Có công dụng thanh nhiệt giải độc, tiêu viêm, chỉ khái, trị ho rất tốt. Cây được sử dụng chữa viêm họng, viêm phế quản mãn tính, phong tê thấp, đau nhức xương khớp, chấn thương sưng đau… 

Đặc điểm của cây bầu đất

cây bầu đất

Tên khoa học: Gynura procumbens (Lour) Merr, Họ Cúc – Asteraceae.

Tên gọi khác: Kim thất, rau bầu đất, dây chua lè, rau lúi, đái dầm, thiên hắc địa hồng, khảm khon.

  • Cây bầu đất là loại cỏ bò trườn, có thân nhẵn, nhiều cành, dài khoảng 1m.
  • Lá mọc so le, nhẵn, dày, mọng nước. Lá bầu đất có cuống ngắn, nhọn ở đầu, mép răng cưa không đều. Mặt trên xanh thẫm đen, mặt dưới có màu đỏ tím. Có mùi thơm đặc trưng như mùi thuốc bắc.
  • Cụm hoa màu vàng cam, hình đầu, thường mọc ở kẽ lá và đầu cành.
  • Quả bế, có hình trụ, mang một mào lông màu trắng ở trên đỉnh.
  • Cây bầu đất thường ra hoa và kết trái vào mùa xuân hè.

Cây thường mọc hoang hoặc được trồng ở nhiều nơi làm rau ăn và thuốc. Thường ngọn non được dùng để chế biến món ăn như trần qua nước sôi, nấu canh tôm, cua, xào hoặc trộn dầu giấm.. Khi dùng làm thuốc chữa bệnh thường được sử dụng cả cây, dùng tươi hoặc phơi, sấy khô.

cây bầu đất

Công dụng cây bầu đất

Theo y học cổ truyền, cây bầu đấy có vị cay ngọt thơm, tính bình. Cây có công dụng tiêu viêm, tán ứ tiêu thũng, lợi tiểu, thanh nhiệt giải đọc và chỉ khái rất tốt. Thường được dùng để chữa trị các bệnh như:

  • Viêm họng, ho gió, ho khan hoặc ho có đờm
  • Phong tê thấp, đau nhức xương khớp
  • Đái tháo đường
  • Viêm phế quản mạn
  • bầm tím do va đập, vết thương chảy máu
  • Chữa đái dầm, đái rắt, đái buốt
  • Táo bón, kiết lỵ, mất ngủ
  • ….

Theo y học hiện đại, cây bầu đất có chứa trích xuất của Gynura procumbens. Nó có tác dụng chống viêm nhiễm, đau nhức, chống mỡ máu, kiểm soát lượng đường trong máu… hiệu quả.

Bên cạnh đó, cây bầu đất còn có giá trị dinh dưỡng cao, chứa nhiều vitamin C, protein, caroten, gluxit, chất xơ, nước và tro.

Cách dùng cây bầu đất chữa bệnh

Cây bầu đất có nhiều công dụng chữa bệnh tuyệt vời và cách sử dụng lại rất đơn giản. Sau đây là cách dùng cây bầu đất để chữa bệnh:

Trị ho gió, ho khan, có đờm và viêm họng

Nhai vài lá cây bầu đất rồi ngậm nước nuốt từ từ.

cây bầu đất

Hỗ trợ trị đái tháo đường

Dùng 7 – 9 lá cây bầu đất, rửa sạch rồi nhai nuốt dần. Ngày thực hiện 2 lần vào buổi sáng và chiều. Cách chữa này an toàn không gây phản ứng phụ, giúp điều hòa lượng đường trong máu. Có thể dùng kết hợp với các vị thuốc chữa đái tháo đường khác. Sau một thời gian sử dụng, lượng đường trong máu giảm dần về mức bình thường.

Chữa viêm phế quản mãn tính

Nấu canh cây bầu đất với thịt lợn nạc hoặc tôm tươi. Ăn với cơm trong nhiều ngày.

Chữa vết thương

Chữa bầm tím do va đập: Sử dụng một nắm lá cây bầu đất, vài hạt tiêu, giã nát rồi đắp vào vết thương. Cứ sau 3 giờ lại đắp miếng khác. Thực hiện liên tục trong 3 ngày, vết bầm tím tan dần.

Chữa vết thương chảy máu: Lấy cây bầu đất rửa sạch, rồi buộc rịt vào vết thương sẽ giúp cầm máu, giảm đau nhức, sưng viêm hiệu quả.

Trị bạch đới, khí hư

Sử dụng 20g cây bầu đất; cỏ xước, rễ của gai sao vàng mỗi thứ 15g, cam thảo đất 16g và 12g kim ngân hoa. Sắc mỗi ngày 1 thang, lấy nước uống, chia làm 2 – 3 lần.

Chữa đái buốt, đái rắt

Sắc cây rau bầu đất, chia nước thành 2 lần uống trong ngày. Uống liên tục trong khoảng 2 tuần.

Chữa đái dầm ở trẻ nhỏ

Nấu canh bằng cây bầu đất rồi cho bé ăn hàng ngày vào buổi trưa.

Trị mất ngủ

Ăn sống cây bầu đất thường xuyên hoặc dùng nấu canh, xào ăn sẽ có tác dụng điều hòa máu huyết, an thần giúp ngủ ngon hơn.

Chữa táo bón, kiết lỵ

Lấy một nắm cây bầu đất, rửa sạch, giã nát. Hòa với 100ml nước sôi để nguội. Chia thành 2 phần dùng để uống vào buổi sáng và chiều. Uống liên tục trong khoảng 5 – 6 ngày sẽ thấy hiệu quả bất ngờ.

Bên cạnh những công dụng trên, cây bầu đất còn được sử dụng để chữa trị loét dạ dày, viêm đại tràng, giảm đau, điều hòa khí huyết, kinh nguyệt, trị nhức đầu, chóng mặt, ngứa loét, bong gân….

Trên đây là những thông tin về cây bầu đất, hy vọng giúp ích nhiều cho bạn. Nhờ đó, bạn biết thêm được những công dụng tuyệt vời của loài cây này và sử dụng để chữa trị bệnh khi cần thiết.