Giải phẫu khớp vai: Các bộ phận của vai và chức năng của chúng

Khớp vai là bộ phận quan trọng của cơ thể, kết hợp với các gân cơ để giúp chúng ta vận động. Tuy nhiên, không phải ai cũng biết về cấu tạo, hoạt động của khớp vai và những chấn thương có thể gặp ở vùng này. Hãy đọc bài viết để tìm hiểu rõ hơn về giải phẫu khớp vai và các phương pháp điều trị chấn thương, đau khớp vai nhé! 

Giải phẫu khớp vai và các chức năng

Khớp vai là bộ phận đóng vai trò quan trọng trong việc giúp chúng ta có thể vận động vai, cánh tay. Đây còn là khớp lớn và phức tạp nhất của cơ thể con người, rất dễ bị chấn thương. Dưới đây là thông tin mô tả các bộ phận cấu tạo khớp vai, chúng ta cần tìm hiểu giải phẫu khớp vai để có cách chăm sóc và bảo vệ cho bộ phận này.

giải phẫu khớp vai

Xương quanh vai

Xung quanh vai thì bao gồm 3 loại xương 

  • Xương bả vai: có dạng hình tam giác với tác dụng liên kết xương đòn với các bộ phận phía trước của cơ thể.
  • Xương cánh tay: xương có kích cỡ lớn nhất của khớp vai, có hình tròn để dễ dàng liên kết với xương bả vai.
  • Xương đòn: là phần xương trên vai, được kéo dài từ xương ức đến xương cánh tay và qua phía trước của vai. Xương đòn đóng vai trò giúp giữ và hỗ trợ ổn định khi vai chuyển động.

xương bả vai

 Khớp

Có bốn khớp nhỏ được hình thành trong khớp vai:

  • Khớp ổ chảo – cánh tay (Glenohumeral): đầu trên của xương cánh tay gắn vào ổ chảo của xương tạo thành khớp ổ chảo – cánh tay. Khớp này là khớp chính quan trọng nhất của vai, nhờ vào khớp này chúng ta có thể chuyển động vay tay ở độ cao, khó, nhất là đối với những người luyện tập môn thể thao đặc biệt. Tuy nhiên khớp không có tính ổn định, rất dễ bị chấn thương trong quá trình hoạt động hay luyện tập.
  • Khớp ức – đòn (Sternoclavicular) khớp này được tạo thành từ đầu bên trong của xương quai xanh nối với xương ức, là liên kết duy nhất của vai và tay với xương của cơ thể. Điểm đặc biệt của khớp là có tính ổn định rất cao, tạo cho vai có các chuyển động như đưa tay, giơ tay cao qua đầu.
  • Khớp bả vai – lồng ngực (Scapulothoracic): đây là nơi để xương bả vai di chuyển được xung quanh lồng ngực, được hình thành từ phần giả khớp của ngực và xương bả vai. Thế nhưng, đây không thực sự là khớp bởi không có sự hỗ trợ từ những dây chằng như các khớp khác cũng như bao khớp, màng hoạt dịch và hoạt dịch. Nhưng nó có tác dụng hỗ trợ nhiều cho khớp ổ chảo – cánh tay và tư thế của lồng ngực có ảnh hưởng đến tính ổn định của khớp này.
  • Khớp cùng vai – đòn (Acromioclavicular): khớp được hình thành bởi sự kết hợp giữa đầu cuối xương quai xanh và mỏm cùng vai của xương bả vai. Khớp có tác dụng hỗ trợ chúng ta chuyển động giơ tay qua đầu. Khớp được ổn định bằng các dây chằng cùng vai và cũng có tính thiếu ổn định.

Vòng bít

Bao gồm các gân bao quanh khớp ổ chảo – cánh tay và các cơ, vòng có vai trò quan trọng giúp vai vận động trơn tru, nhịp nhàng nên khi bị tổn thương sẽ dẫn đến cơn đau nhức, ảnh hưởng nghiêm trọng đến vai đặc biệt vào ban đêm.

  • Sụn ở khớp vai

Đây là các vành sụn bao quanh các khớp ở vai cũng như các xương chính. Sụn ở khớp vai có vai trò đệm và giảm ma sát giữa các khớp, giúp vai và cánh tay vận động dẻo dai hơn. Khi bị chấn thương bộ phận này, người bệnh sẽ mất ổn định trong di chuyển vai tay và gây đau nhức.

  • Cơ bắp vai

Có khoảng tám cơ bắp vai bám trên xương cánh tay và xương đòn để bảo vệ khớp vai, ổn định các hoạt động của khớp vai. Chúng ta cũng thường gặp các cơn đau khớp vai khi bê nặng hoặc hoạt động mạnh.

  • Viên nang vai 

Đây là bộ phận được cấu tạo để chứa dịch khớp và ngăn khớp vai với các phần còn lại của cơ thể, giúp khớp vai ở đúng vị trí, bảo vệ và đệm cho sự vận động của khớp.

Viên nang vai rất dễ bị rách khi chúng ta vận động mạnh hay bị ngã gây trật khớp vai, nghiêm trọng hơn sẽ gây liệt tay.

Các bệnh lý đau khớp vai thường gặp

Các bệnh lý cơ bản có thể xảy ra ở khớp vai khi chúng ta vận động mạnh, bị ngã hay tác động đến vai bao gồm:

  • Đau vai gáy
  • Rách, tổn thương vòng bít
  • Khớp vai bị đông lạnh, cứng
  • Trật khớp vai
  • Viêm viên nang vai
  • Gãy xương vai
  • Thoái hóa khớp

Một số phương pháp chẩn đoán phổ biến:

  • Chụp cắt lớp vi tính
  • Chụp X-Quang
  • Giải phẫu MRI

khớp vai

Các phương pháp điều trị cho chấn thương, đau khớp vai:

Đối với các trường hợp bị đau hay chấn thương khớp vai đều phải đi khám và sử dụng các phương pháp điều trị phù hợp, tránh chịu đựng để lâu dài sẽ khiến khớp tổn thương nặng, dẫn đến liệt tay.

Các phương pháp điều trị dưới đây mang tính tham khảo, khi có hiện tượng đau, người bệnh nên đến cơ sở y tế khám bệnh để được điều trị.

  • Sử dụng thuốc giảm đau: Thường khi bị đau nhức khớp vai ở mức độ nhẹ, bình thường, người bệnh sẽ được kê đơn uống thuốc Naproxen, Ibuprofen hay Acetaminophen. Khi sử dụng có thể giảm các cơn đau ngay lập tức trong vài tiếng.
  • Tiêm Corticosteroid: Những trường hợp có cơn đau, viêm khớp kéo dài, nặng hơn sẽ được tiêm loại thuốc này nhưng tác dụng chỉ trong vài tuần.
  • Tiến hành vật lý trị liệu: Các chấn thương do ngã hay bị nặng sẽ được tiến hành vật lý trị liệu để cải thiện vận động của vai, được đánh giá là phương pháp hiệu quả nhưng cần thời gian để trở lại bình thường, có thể có các tác dụng phụ.
  • Phẫu thuật: gồm có phẫu thuật mở hoặc nội soi. Đây là phương pháp cuối cùng khi người bệnh không thuyên giảm tình trạng đau nhức. Mổ nội soi sẽ nhanh và để lại vết mổ nhỏ hơn phẫu thuật mở, bệnh nhân cũng sẽ phục hồi nhanh hơn. Tuy nhiên nếu bị tai nạn nặng, sẽ phải tiến hành phẫu thuật mở.

Xem thêm: Thuốc đau vai gáy của Nhật Bản có tốt nhất hiện nay?

Các thông tin về giải phẫu khớp vai và phương pháp điều trị căn bản đã mang lại cái nhìn tổng quát về bộ phận khớp vai trên cơ thể con người. Hy vọng bài viết đã giúp bạn đọc biết cách để xác định và hiểu hơn về việc điều trị đau khớp vai. Bất kỳ trường hợp đau hay mỏi khớp vai đều cần đến sự chẩn đoán và điều trị của cơ sở y tế, bệnh viện, người bệnh không tự ý điều trị tại nhà hay tự ý tiêm thuốc khi chưa có chỉ định từ bác sĩ. 

Hidden Content

Sửa đổi lần cuối


Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *