Sâm Ngọc Linh ngâm rượu và những tác dụng thần kỳ

Sâm Ngọc Linh ngâm rượu được nhiều người săn lùng bởi những công dụng tuyệt vời của loại sâm quý hiếm này. Để hiểu rõ hơn, chúng ta cùng tìm hiểu sâm Ngọc Linh có đặc điểm, tác dụng gì, tác dụng khi ngâm rượu, cách sử dụng như thế nào…

Cây sâm Ngọc Linh như thế nào?

Sâm Ngọc Linh là loại sâm quý hiếm được phát hiện ở núi Ngọc Linh (thuộc tỉnh Quảng Nam và Kon Tum). Đây là loại sâm được nhiều người săn lùng.

  • Tên khoa học: Panax vietnamensis, họ: Cuồng cuồng (Araliaceae)
  • Tên gọi khác: Sâm Việt Nam, sâm trúc (trúc tiết nhân sâm, sâm đốt trúc), sâm Khu Năm (sâm K5), cây thuốc giấu, củ ngải rọm con.
  • Sâm Ngọc Linh được ghi nhận là loại nhân sâm thứ 20 trên thế giới.

Hình ảnh cây Sâm Ngọc Linh

Dưới đây là hình ảnh cây sâm Ngọc Linh:

sâm Ngọc Linh

Đặc điểm, phân bố

Sâm Ngọc Linh sống ở độ cao ≥ 1200m, mật độ cao nhất là ở độ cao 1700 – 2000m dưới tán rừng già dọc theo suối ẩm trên đất nhiều mùn. Hiện chỉ có ở tỉnh Quảng Nam và Kon Tum. Mọc tập trung ở dưới chân núi Ngọc Linh (ngọn núi cao 2578m) nên được gọi là Sâm Ngọc Linh. Nghiên cứu thực địa mới nhất phát hiện sâm Ngọc Linh còn mọc ở núi Ngọc Lum Heo (Quảng Nam). Ngoài ra, núi Ngọc Am (Quảng Nam), Đăk Glêi (Kon Tum) và núi Langbiangqua (Lâm Đồng) cũng có thể có loài sâm này.

Đặc điểm hình thái

Sâm Ngọc Linh là cây thân thảo sống lâu năm, chiều cao từ 40 – 100cm. Nhìn qua rất dễ bị nhầm lẫn với sâm Triều Tiên nhưng quan sát kĩ sẽ thấy thân rễ có sẹo và từng đốt như đốt trúc. Càng nhiều đốt thì tuổi thọ của sâm càng cao.

Cây sâm Ngọc Linh dạng thân khí sinh thẳng đứng, có màu hơi tím hoặc màu lục. Cây nhỏ, thân có đường kính từ 4 – 8mm và thường lụi tàn hàng năm nhưng đôi khi cũng tồn tại vài thân trong vài năm. Đường kính thân rễ từ 1 – 2 cm, mọc bò ngang trên hoặc dưới mặt đất 1 – 3 cm, có củ và nhiều rễ nhánh. Mỗi thân mang lá là một đốt dài 0,5 – 0,7cm. Sâm Ngọc Linh có một lá duy nhất không rụng từ năm 1 – 3, đến năm thứ 4 sẽ có thêm 2 – 3 lá.

Đỉnh thân có lá kép hình chân vịt mọc vòng 3 – 5 nhánh lá. Cuống lá kép dài 6 – 12mm, có 5 lá chét, lá chét chính giữa lớn hơn có độ dài 12 – 15cm và rộng từ 3 – 4cm. Lá chét có lông hai mặt, có hình bầu dục, mép răng cưa và chóp nhọn.

Sâm Ngọc Linh bắt đầu ra hoa khi được 4 – 5 tuổi. Hoa hình tán đơn mọc ở dưới lá thẳng với thân. Cuống tán hoa dài từ 10 – 20cm là một hoa riêng lẻ hoặc kèm 1 – 4 tán phụ ở dưới tán chính. Mỗi tán hoa có từ 60 – 100 hoa, cuống hoa ngắn (1 – 1,5cm), có 5 lá đài, hoa màu vàng nhạt, 5 cánh và 5 nhị, bầu một ô và 1 vòi nhụy.

Quả sâm Ngọc Linh thường tập trung ở trung tâm tán lá, có độ dài từ 0,8 – 1cm và rộng 0,5 – 0,6cm. Ban đầu quả màu xanh sau 2 tháng chuyển thành xanh thẫm, vàng lục và chín có màu đỏ cam cùng 1 chấm đen không đều ở trên đỉnh. Một quả một hạt nhưng cũng có quả chứa 2 hạt. Mỗi cây có từ 10 – 30 quả.

đặc điểm sâm Ngọc Linh

Đặc điểm sinh thái

Cây sâm Ngọc Linh là cây sống lâu năm, có khi trên 100 năm, sinh trưởng chậm. Loại sâm này mọc tập trung ở dưới tán rừng ẩm, có nhiều mùn, nhiệt độ ban ngày dao động từ 20 – 25 độ C và ban đêm từ 15 – 18 độ C.

Hàng năm vào tháng 1, sâm Ngọc Linh sẽ xuất hiện chồi lá sau thời gian ngủ đông, thân khí sinh lớn dần và phát triển thành sâm trưởng thành có 1 tán hoa. Hoa nở và kết trái từ tháng 4 – 6, từ tháng 7 – 9 quả chín và cuối tháng 10 phần thân khí sinh sẽ lụi tàn dần, rụng lá để lại vết sẹo như đốt trúc ở đầu củ sâm. Lúc này cây bắt đầu ngủ đông đến hết tháng 12. Trong 3 năm đầu sâm Ngọc Linh chỉ rụng một lá tức trên củ sâm có một sẹo. Đây là cách để xác định cây sâm bao nhiêu tuổi. Sâm bắt đầu được khai thác khi được ít nhất 3 năm tuổi nhưng khuyến cáo là trên 5 năm tuổi.

Bộ phận dùng làm thuốc: Thân rễ, củ. Rễ con và lá cũng có thể được sử dụng làm thuốc. Thời điểm thu hoạch sâm tốt nhất là vào mùa đông.

Dược tính

Có nhiều nghiên cứu trong và ngoài nước về dược tính của sâm Ngọc Linh từ năm 1973 đến nay. Theo kết quả của Viện Dược liệu thuộc Bộ Y tế Việt Nam (1974), thân rễ của sâm Ngọc Linh chứa 26 hợp chất saponin đã biết (thấy ở sâm Triều Tiên, sâm Mỹ, sâm Nhật) và 24 hợp chất saponin có cấu trúc mới không có trong những loại sâm khác trên thế giới.

Sâm Ngọc Linh chứa hợp chất saponin triterpen là chủ yếu. Tuy nhiên, loại sâm này cũng là một trong những cây sâm chứa saponin pammaran cao nhất trong khoảng 12 – 15% và lượng saponin nhiều nhất.

Bên cạnh đó, sâm Ngọc Linh còn chứa 16 axit amin (8 axit amin không thay thế được), 14 axit béo và 18 chất khoáng vi lượng, đa lượng khác.

Các kết quả nghiên cứu mới nhất đã phân lập được 52 saponin và nhiều axít amin có trong  thân rễ và rễ củ sâm Ngọc Linh. Cọng và lá phân lập được 19 saponin pammaran (có 8 saponin cấu trúc mới). Xác định được 17 axit amin, 20 chất khoáng vi lượng và 0,1% tinh dầu.

Tác dụng của sâm Ngọc Linh

Sâm Ngọc Linh là loại nhân sâm quý hiếm, có nhiều dược tính mang lại những tác dụng, công dụng tuyệt vời.

công dụng của sâm Ngọc Linh

Điều hòa hoạt động tim mạch

  • Hoạt chất chứa trong sâm Ngọc Linh giúp giảm lượng cholesterol xấu (LDL), tăng cholesterol tốt (HDL), ổn định đường huyết, phòng chống bệnh tim mạch như xơ vữa động mạch, rối loạn nhịp tim hiệu quả.
  • Hỗ trợ và điều trị huyết áp thấp.

Tăng cường sinh lý

Sâm Ngọc Linh kích thích các hoạt động của não bộ, chống suy nhược sinh dục.

Hoạt chất saponin, cụ thể là ginsenoside trong sâm Ngọc Linh có tác dụng tăng sản xuất nitric oxide trong cơ thể giúp tăng lượng testosterone của nam giới. Nhờ đó, giảm rối loạn cương dương, tăng cảm giác hưng phấn, cải thiện chất lượng đời sống tình dục

Kết quả của các nghiên cứu còn chỉ ra rằng, sâm Ngọc Linh không chỉ giúp tăng cường sinh lý nam giới mà còn tăng sức khỏe cho tinh trùng.

Tăng thể lực, chống suy nhược cơ thể

  • Sâm Ngọc Linh được chứng minh có tác dụng kích thích thần kinh trung ương, điều hòa hoạt động của não bộ và tăng khả năng vận động.
  • Giúp cơ thể tăng việc dùng chất nền lipid có năng lượng cao và hạn chế tốt nhất dùng nguồn hydratcacbon nhờ vậy tăng thể lực.
  • Phục hồi và tăng số lượng hồng cầu, tiểu cầu giúp chữa trị suy tiểu cầu, bệnh thiếu máu hiệu quả.

Bồi bổ cơ thể, tăng cường sức đề kháng

  • Sâm Ngọc Linh có chứa nhiều axit amin, axit béo, nguyên tố vi lượng, đa lượng và khoáng chất cần thiết cho cơ thể. Hàng ngày dùng sâm tinh thần khỏe khoắn, tràn đầy năng lượng và tăng cân hiệu quả. Đối với những người gầy muốn tăng cân chỉ cần dùng sâm Ngọc Linh trong 1 tháng có thể tăng 3 – 5kg.
  • Có tác dụng kích thích hệ tiêu hóa sẽ giúp ăn ngủ tốt hơn, tăng cường sức đề kháng và hệ miễn dịch của cơ thể.
  • Kháng khuẩn Gram (+) đặc biệt là vi khuẩn Streptococcus gây bệnh viêm họng.
  • Tác động hợp lực với kháng sinh Ampicillin, Bactrim, Tetracyclin và Erythromycin mà không ảnh hưởng xấu đến các vi khuẩn có lợi ở ruột như các kháng sinh.

Chống stress, trầm cảm, giải lo âu

  • Hợp chất M – R2 trong sâm Ngọc Linh có tác dụng chống stress tâm lý và vật lý. Đồng thời, hợp chất này giúp phục hồi rối loạn chức năng do stress gây ra như viêm loét dạ dày, suy giảm miễn dịch, mất cảm giác đau…
  • Sử dụng sâm Ngọc Linh sẽ giúp chống và hỗ trợ trị trầm cảm.
  • Ở những người thường xuyên chịu áp lực, căng thẳng, dùng sâm Ngọc Linh sẽ giúp giải lo âu hiệu quả.

Các tác dụng khác

Ngoài những công dụng trên, sâm Ngọc Linh còn có các tác dụng sau:

  • Giảm đường huyết, kết hợp với thuốc hạ đường huyết giúp chữa bệnh tiểu đường
  • Bảo vệ gan, tăng cường chức năng gan, giải độc gan và chống xơ gan
  • Làm dịu và giảm đau rát cổ họng, long đờm, dễ thở và ngăn chặn cơn hen xuất hiện
  • Chống lão hóa, oxy hóa
  • Phòng ngừa bệnh ung thư, hỗ trợ thuốc trị ung thư cho hiệu quả điều trị tốt hơn

Sâm Ngọc Linh ngâm rượu

Sâm Ngọc Linh ngâm rượu là cách một trong những cách dùng sâm phổ biến nhất hiện nay. Rượu sâm Ngọc Linh có công dụng:

  • Tốt cho sức khỏe, tăng cường thể lực, cải thiện chức năng sinh lý, bồi bổ cơ thể
  • Bảo vệ chức năng gan và thận tốt cho người thường xuyên phải uống bia rượu nhiều
  • Giảm cholesterol máu, giảm huyết áp
  • Tăng hồng cầu, tái tạo tế bào, phòng ngừa bệnh thiếu máu
  • Ổn định huyết áp tốt cho tim mạch, phòng chống ung thư

sâm Ngọc Linh ngâm rượu

Cách ngâm Sâm Ngọc Linh với rượu đúng

Chuẩn bị:

  • Sâm Ngọc Linh và rượu trắng: 100 – 120g sâm/1 lít rượu trắng ngon. Lựa chọn sâm tươi, tuổi càng cao càng tốt. Rượu trắng ngon 35 – 39 độ.
  • Bình thủy tinh trong có nắp đậy kín.

Cách ngâm:

Dùng bàn chải mềm cọ sạch đất, khi cọ theo một chiều, sử dụng khăn mềm thấm khô rồi để ráo nước khoảng 30 phút. Sau đó cho củ sâm vào bình thủy tinh thuận theo chiều dọc củ sâm (đầu rễ ở dưới và thân củ ở trên).

Từ từ đổ rượu vào đến khi ngập sâm, chỉnh lại dáng củ sâm cho đẹp mắt. Đậy nắp kín và để ở nơi khô thoáng.

Sâm Ngọc Linh ngâm rượu bao lâu?

Sâm Ngọc Linh ngâm rượu trong 100 ngày là có thể dùng được. Tuy nhiên, ngâm càng lâu thì uống càng ngon và hiệu quả càng cao.

Một số lưu ý khi ngâm sâm Ngọc Linh với rượu

  • Không dùng bình nhựa ngâm vì khi ngâm lâu có thể làm biến chất
  • Để ở nơi khô thoáng 25 độ C, tránh ánh nắng mặt trời trực tiếp
  • 15 – 20 ngày kiểm tra bằng cách lắc, nếu lắc kêu không giòn thì thay chất hút ẩm

Cách sử dụng sâm Ngọc Linh ngâm rượu: Uống tối đa 100ml/ngày, trước bữa ăn. Dùng buổi tối sẽ tăng sự kích thích trong sinh hoạt vợ chồng. Tuy nhiên không uống nhiều sẽ gây mất ngủ.

Đối tượng không sử dụng sâm Ngọc Linh ngâm rượu:

  • Người bị đầy bụng, chướng bụng, tiêu chảy, ăn không tiêu
  • Người bị mất ngủ, cao huyết áp
  • Phụ nữ mang thai
  • Đang sử dụng thuốc wintermin, perphenazin, atrax…
  • Không uống kèm với bột sắn dây

Sâm Ngọc Linh ngâm mật ong

Người già và phụ nữ có nhu cầu dùng sâm nhưng không thích dùng sâm Ngọc Linh ngâm rượu có thể áp dụng cách này.

Công dụng sâm Ngọc Linh ngâm mật ong

  • Tăng cường sức đề kháng, bồi bổ cơ thể, tăng hệ miễn dịch và tăng cường sinh lực
  • Cải thiện, phục hồi trí nhớ, tăng cường trí nhớ
  • Hỗ trợ chữa trị tiểu đường, loại bỏ độc tố, cải thiện chức năng gan, thận, ổn định huyết áp
  • Giảm rối loạn nhịp tim, chống xơ vữa động mạch, viêm loét dạ dày
  • Đẹp da, da dẻ hồng hào, chống lão hóa, tái tạo tế bào, tăng tuổi thọ
  • Điều hòa kinh nguyệt, cải thiện sinh lý

Cách dùng sâm Ngọc Linh ngâm mật ong

Chuẩn bị: Sâm Ngọc Linh củ từ 10 năm tuổi trở lên, mật ong rừng và bình thủy tinh.

Cách ngâm:

  • Rửa sạch củ sâm, lau khô, để ráo trong 30 phút rồi thái lát mỏng 1 – 1,5mm rồi đem phơi dưới quạt gió trong 3 – 5 tiếng. Không phơi dưới ánh nắng mặt trời sẽ làm mất hoạt tính của sâm.
  • Cho sâm đã sơ chế, ráo nước vào bình thủy tinh, đổ mật ong vào cho đến khi ngập sâm, cao hơn khoảng 1,5 – 2cm.
  • Đậy nắp kín và bảo quản ở nơi khô thoáng.

Sâm Ngọc Linh ngâm mật ong hay bị nổi bọt nên hãy hớt bọt thường xuyên.

Sâm Ngọc Linh ngâm mật ong bao lâu?

Sau hơn 1 tháng ngâm mật ong thì có thể sử dụng được. Sâm Ngọc Linh ngâm mật ong có thể bảo quản được trong vòng 1 năm với điều kiện không để ánh sáng mặt trời chiếu trực tiếp vào và ở nơi thoáng mát.

Cách dùng: Uống 1 thìa cà phê/lần. Uống trực tiếp hoặc pha với nước ấm. Mỗi ngày uống 1 – 2 lần, trước bữa ăn. Lát sâm nhai và nuốt cả bã.

Trẻ nhỏ bị suy dinh dưỡng được khuyến cáo nên sử dụng. Những người bị tiểu đường, mất ngủ và phụ nữ mang thai không nên sử dụng.

Trên đây là một số thông tin về sâm Ngọc Linh như đặc điểm, công dụng, cách dùng sâm ngọc Linh ngâm rượu…. mong rằng giúp ích cho bạn đọc trong việc tìm hiểu về loại sâm quý giá này.

Sửa đổi lần cuối


Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *